in Geschriften

De zin van het leven

Wat heerlijk, wanneer iemand merkt dat er aan deze manier van leven iets niet klopt.

Wat is die zin? Kijk naar een kat, die in de zon ligt of een vogeltje probeert te vangen. Zo’n dier is een evolutieproduct, waarbij telkens de vitaalste, dat betekent ook: die het meest in staat is om van het leven te genieten, de beste overlevingskansen had.

In deze tijd is zo’n kat de beste leermeester voor de zin van het leven. Want bij de mens is er iets misgegaan. De mens is verliefd geraakt op meetellen, presteren, indruk maken. We hebben een ego ontwikkeld, wat ons in staat stelt, aan allerlei dingen die er niet werkelijk zijn, iets te beleven. Dat lijkt een goed idee, maar als je goed kijkt, is de grondstof van die beleving: angst. Pak een boek en zie: de schrijver verleidt ons tot identificatie met de held of heldin door zorgen, gevaren, narigheid, en door het idee: de held is goed, zijn tegenstanders deugen niet. Precies wat Bush denk, over zichzelf en de Irakezen.

Er staat veel onzin in de bijbel, maar lees Genesis 3 eens over. Het eten van de boom der kennis van goed en kwaad is een idee van de duivel. Het maakt scoorders van ons, we willen goed zijn, beter zijn, scoren, winnen. Daarmee kunnen allerlei leuke en spannende dingen verbonden zijn, maar het kost ons de zin van het leven. Merk op dat de bijvel zelf het vaak over goed en kwaad heeft, en dus dit inzicht in de kleinzieligheid van goed en kwaad vergeet. Ook de kerk doet veel aan morele beoordeling. Dat is niet verkeerd, maar het maakt ons klein en het leven zinloos.

Wie het geschenk van de duivel afwijst, zwemt tegen de stroom [in]. Iedereen doet aan scoren, leeft ervoor, Scoren in de carrière, in de liefde, in goedheid, wijsheid, sport. Zelf doe ik dat natuurlijk ook. Je kunt het jezelf niet verbieden, want dan wordt het een denk-ding.

Met een beetje geluk gaat dit voor je leven, en wordt de werkelijkheid weer belangrijk voor je, zoals ze dat voor alle kleine kinderen is, en voor dieren. Misschien kun je gaan paardrijden, niet om te presteren, maar om contact te maken met een prachtig levend wezen. Die laat je zien wat de zin van het leven is.

De werkelijkheid is een groot wonder, maar dat kun je alleen zien als je niet je ik bent, met zijn zorgen ben-ik-goed-genoeg? Doe geen moeite om iets zo te zien, kijk gewoon. Je denken zegt tegen je: “Wat is hier nu mooi aan? Wat is er zo bijzonder?” Antwoord: “Het is niet bijzonder, maar wel een wonder. Ik heb geen redenen om het mooi te vinden”.

Schilders gaan soms een appel of een peer zo mooi vinden dat ze er een schilderij van maken. Als je geluk hebt, zie je die schoonheid ineens ook. Je houdt je adem in, zo’n pracht. Dat bestaat echt. Maar pas op! Probeer niet, iets moois te vinden. Want daar word je alleen maar opgefokt van. Leer te merken wat je werkelijk ziet, voelt, ruikt, zie hoeveel je bedenkt. Een hele klus, maar niet moeilijk. Je hoeft alleen maar te komen waar je al bent.